Kumanya Beyannamesi Nasıl Hazırlanır?
Kumanya Beyannamesi Nedir?
Gümrük mevzuatına göre Kumanya Beyannamesi, en basit ifadeyle; serbest dolaşımda bulunan yakıt, yağlar ve kumanyalar ile donatım ve işletme malzemelerinin dış sefere çıkan gemi, bot, diğer deniz taşıtları ve hava gemilerine verilmesi işlemidir.
Hangi ürünler "Kumanya/İhrakiye" Kapsamına Girer?
-Yiyecekler ve içecekler
-Tütün ve tütün mamulleri
-Kişisel tüketim ve temizlik malzemeleri
-Teknik malzemeler
Bu teslimatın en kritik özelliği, malların fiziki olarak yurt dışına bir ülkeye gönderilmemesine rağmen, "ihracat hükmünde" kabul edilmesidir. Yani, limandaki bir gemiye veya havalimanındaki bir uçağa verilen sandviçten temizlik malzemesine kadar her ürün, gümrük nezdinde bir ihracat işlemi gibi işlem görür.
Yasal Dayanak
Bu işlemler, 4458 sayılı Gümrük Kanunu’nun 176’ncı maddesi ve Gümrük Yönetmeliği’nin 418’inci maddesi çerçevesinde yürütülür. Gümrük idareleri, bu işlemlerin daha hızlı ve kolay yapılabilmesi için "basitleştirilmiş usul" ile beyanda bulunulmasına izin verilmektedir.
Özetle kumanya beyannamesi; dış sefere çıkan bir taşıtın yolculuğu boyunca ihtiyaç duyacağı malzemelerin teslimini resmileştiren ve bu teslimatın ihracat teşviklerinden veya muafiyetlerinden yararlanmasını sağlayan BS-16 basitleştirilmiş usulde hazırlanan 1000 rejimli ihracat gümrük beyannamesidir.
Kumanya Beyannamesini Kim Verir?
Kumanya teslimatlarında gümrük süreçlerinin başlatılması ve beyannamenin verilmesi sorumluluğu teslimi yapan firmaya aittir. Teslimi yapan firma doğrudan temsil yoluyla kendisi ya da dolaylı temsil yoluyla vekalet verdiği gümrük müşaviri beyannameyi elektronik ortamda oluşturarak gümrük idaresine sunabilir.
Türkiye’de TCGB (Türkiye Cumhuriyeti Gümrük Beyannamesi) beyannameleri BILGE sistemi üzerinden verilir. Kolay Gümrük Yazılımları sunduğu yazılım çözümleri ile beyanamelerinizi ofisinizin rahatlığında gümrük veri giriş salonlarına gitmenize gerek kalmadan hazırlayarak tescil alabilirsiniz.
Ön Hazırlık
- Teslimi yapan firma, teslim edilen ürünler için ihracat faturası kesilmesi gerekmektedir. Fatura gümrük beyannamesinde 0100 - Fatura olarak beyan edilecek ise fatura numarası, 0886 - E-Fatura olarak beyan edilecek ise İhracat E-Fatura Portal üzerinden ilgili fatura nın 23 haneli TPS Referans Numarası ve satır numarası/numaraları (örneğin 19545419880849000000392/1) sistemden kontrol edilerek not edilmelidir.
- TPS (Tek Pencere Sistemi) üzerinden 1014 kodlu "Eşya Teslim Listesi" belgesi için başvuru yapılmalı, onaylanan başvurunun 23 haneli TPS Referans Numarası ve satır numarası/numaraları (örneğin 19545419880849000000392/1) sistemden kontrol edilerek not edilmelidir.
- Teslim yapılacak gemi / uçak bilgileri hazırlanmalıdır.
Kumanya işlemlerinde kullanılacak GTİP (Gümrük Tarife İstatistik Pozisyonu) üç gruba ayrılır. Kullanılacak gtip tipi önden kararlaştırılmalıdır.
- Kumanya: Türk Gümrük Tarife Cetveli’nin ilk 24 faslında sınıflandırılan eşya 9930.24.00.00.00 GTİP üzerinden işlem yapılır.
- İhrakiye: Enerji Piyasası Düzenleme Kurulu’nun ilgili Kararlarında ihrakiye olarak teslim edilebileceği belirtilen yakıtlar ve madeni yağlar, Türk Gümrük Tarife Cetveli’nde sınıflandırıldığı kendi GTİP'i üzerinden işlem yapılır.
- Teknik Malzeme: Türk Gümrük Tarife Cetveli’nin ilk 24 faslında sınıflandırılan eşya dışında ve ihrakiye niteliğinde olan eşya dışında kalan eşya 9930.99.00.00 GTİP ile beyan edilecektir.
Adım Adım Kumanya Beyannamesi Hazırlama
Kolay Kumanya Beyan uygulamasına giriş yapılır. "+ Yeni" butonu ile yeni bir kumanya beyannamesi oluşturulur.
Kumanya Beyan
Belge alanı içerisindeki;
- Referans Tarihi: Teslim işleminin yapıldığı tarih ya da fatura kesildiği tarih girilmelidir.
- Gümrük: Beyannamenin verileceği gümrük idaresi seçilmelidir.
- Liman Kodu: Teslimin gerçekleştirileceği liman / iskele seçilmelidir. Liman kodu seçilen gümrük idaresine bağlı olmalıdır.
- Toplam Fatura Tutarı: Beyannamede bildirilen fatura / faturaların toplam turarı yazılmalıdır.
- Fatura Dövizi: Toplam Fatura Tutarı hanesine girişi yapılan tutar için döviz cinsi yazılmalıdır.
- Kap Adedi: Söz konusu sevkıyata ilişkin toplam kap adedi yazılır.
- Banka Kodu: Ödeme işlemlerinin gerçekleştirildiği banka kodu yazılır. Genellikle 999999999 - ARACI BANKASI YOK kullanılır. Banka kodlarının listesine https://ticaret.gov.tr/gumruk-islemleri/dijital-gumruk-uygulamalari/edi-xml-referans-mesajlari/banka-kodlari adresi üzerinden erişim sağlayabilirsiniz.
- Ödeme Şekli: Ödemenin alınış şekli seçilmelidir. Genellikle 2 - PEŞİN kullanılır. Ödeme şekilleri kodlarının listesine https://ticaret.gov.tr/gumruk-islemleri/dijital-gumruk-uygulamalari/edi-xml-referans-mesajlari/odeme-sekli-kodlari adresi üzerinden erişim sağlayabilirsiniz.
Sorumlu alanı içerisindeki;
- Mali Müşavirlik Firması: Firmalar ekranında tanımlaması yapılan, teslimi yapan firmanın yeminli mali müşavirinin veya mali müşavirinin ya da serbest muhasebecisi seçilir.
Teslimat alanı içerisindeki;
- Taşıtın Tipi: Teslimatın yapılacağı araç tipi GEMİ / UÇAK seçilir.
- IMO Numarası: Gemi teslimlerinde geminin IMO Numarası girilir.
- Taşıtın Adı: Gemi teslimlerinde geminin adı, uçak teslimlerinde sefer numarası girilir.
- Taşıtın Ülkesi: Taşıtın kayıtlı olduğu ülke seçilir.
- Teslim Yeri: Teslimatın yapılacağı yer bilgisi girilir.
- Yükleme Yeri: Teslimatın için yükleme yeri bilgisi girilir.
Gemi bilgileri Marine Traffic sitesinden teyit edilebilir.
Kalem Bilgileri
Kalem Bilgileri sekmesi tıklanarak açılır. "+ Yeni" butonu ile yeni bir kalem oluşturulur.
Kalem Bilgileri içerisindeki;
- Gtip: Veri girişi yapılan kalem için gtip kodu yazılmalıdır. Mor renkli "kutu" butonu ile Kumanya gtip bilgisi, "dişli" butonu ile Teknik Malzeme gtip bilgisi otomatik aktarılabilir.
- Ticari Tanım: Kalem için ticari tanım bilgisi girilir. Gtip alanındaki mor renkli "kutu" butonu ile GEMİ KUMANYASI/KUMANYA bilgisi ticari tanım alanına, "dişli" butonu ile TEKNİK MALZEME bilgisi ticari tanım alanına otomatik aktarılabilir.
- Kap Adedi: Kalemin toplam kap adedi sayı ile yazılır.
- Net KG: Eşyanın ambalaj ağırlıkları hariç kendi ağırlığı kilogram cinsinden yazılır.
- Brüt KG: Eşyanın brüt ağırlığı kilogram cinsinden yazılır.
- Fatura Tutarı: Kalemin toplam fatura tutarı yazılır.
- Satışa Esas Miktir / Birim: Fatura da yazan ürünlerin toplam miktar ve birimi yazılır.
- TPS-Eşya Teslim Listesi: TPS (Tek Pencere Sistemi) üzerinden alınan 1014 - Eşya Teslim Listesi belgesinin referans numarası ve satır numarası yazılır. Belgenin onay tarihi girilir.
1000 - Fatura Beyanı:
Fatura alanında "+" butonuna tıklanarak yeni bir fatura satırı oluşturulur. Yeni oluşan satırda "Düzenle" sutunda bulunan "kalem" işaretine tıklanarak düzenleme moduna geçilir.
- Belge Türü: Fatura seçilir.
- Belge Tarihi: Faturanın kesildiği tarih seçilir.
- Referans Numarası: Faturanın numarası yazılır.
"Kaydet" butonu kalem bilgileri ön belleğe kaydedilir.
Kumanya Beyan ana ekranında "Kaydet" butona tekrar tıklanarak kumanya beyan içerisine hazırlanan bilgiler kaydedilir.
İmzalama ve Gönderim
"İmzala" butonuna tıklanır. Kolay İmzalama Aracı bilgisayarınız kurulu ise otomatik olarak açılacak ve e-imza kart şifrenizi girmenizi isteyecektir. "İmzala" butonuna tıklandığında dosya imzalanacak ve BİLGE sistemine gönderilecektir.
Edi-Mesajlar sekmesi içerisinde BİLGE sistemine gönderilen dosyaların cevapları yer almaktadır. Alınan hatalar bu ekranda gösterilir, ilgili hatalar düzeltildikten sonra tekrar imzalanarak gönderilmesi gerekmektedir.
Tescil Numarası alanında başarıyla tescil olmuş gönderim tescil numarası gösterilecektir.
"Yazdır" butonuna tıklayarak TCGB çıktısına ulaşabilirsiniz.